|
Kościółek
ten, stojący samotnie na płycie Rynku Głównego (przy wylocie ul.
Grodzkiej) należy do najstarszych w Krakowie. Według legendy miał
tu głosić kazania w. Wojciech przed swoją wyprawą pośród
plemiona pruskie. Najstarsze spośród dzisiaj stojących murów romańskich
pochodzą najprawdopodobniej z przełomu wieku XI i XII, ale odkryto
pod nimi lady starszych budowli. Przede wszystkim kamiennej, którą z
dużym wahaniem datuje się na II połowę XI w. Z kolei pod tymi
reliktami odnaleziono jeszcze dwie warstwy drewniane, być może
budowli o charakterze świątynnym. Pojawiła się hipoteza, że na
tym miejscu mogła znajdować się pogańska gontyna. Lokacja
spowodowała, że kościółek znalazł się na płycie Rynku. W
latach 1453-1454 głosił przy nim kazania Jan Kapistran, kaznodzieja
i założyciel bernardynów w Krakowie. Gdy jezuici w 1583 r. przejęli
kościół w. Barbary, tutaj przeniesiono głoszenie kazań w języku
niemieckim - spowodowało to zresztą niechęć części mieszkańców
do jezuitów.
Kościółek
zachował sporo z romańskiego charakteru (choć z zewnątrz myli
niekiedy obserwatora wygląd kaplicy kopułowej). Składa się z nawy
oraz węższego prezbiterium z maleńkim okienkiem pośrodku. We
wschodniej części nawy, po obu stronach prezbiterium, znajdują się
dwie symetryczne wnęki, zastępujące tutaj apsydy. Sama nawa nakryta
jest barokową kopułą na pendentywach. Od południa, poniżej
dzisiejszej powierzchni Rynku (widoczny jest dzięki odkopaniu)
zachował się romański, półkolisty portal. Do kościoła przylegają
barokowe przybudówki - zakrystia od północy oraz kaplica bł.
Wincentego Kadłubka od południa. W podziemiu kościoła znajduje się
Muzeum Historii Rynku, w którym eksponowane są między innymi wyniki
badań archeologicznych prowadzonych tutaj w latach 1957-1967.
|