|
Pierwszy kościół
drewniany na tym miejscu (dzisiaj przy placu w. Ducha u wylotu ul. w.
Krzyża - obok Teatru im. Słowackiego) według tradycji ufundować
miał biskup Pełka w końcu XII w. W 1244 r. biskup Iwo Odrowąż
osadził przy nim duchaków, którzy prowadzili tutaj szpital. Już
wtedy istniała tu parafia. Obecny kościół, murowany, pochodzi z
ok. XIV w. Kamienne prezbiterium kamienne powstało na początku XIV
w. (może już ok. roku 1300), za kwadratową, ceglaną nawę ukończono
w drugiej połowie tego samego wieku - z pewnością nie później niż
w roku 1420. Kościół otoczony był cmentarzem oraz łączył się z
nieistniejącymi już zabudowaniami klasztornymi i szpitalnymi oraz kościołem
i szpitalem w. Ducha. W 1528 r. wskutek pożaru runęło sklepienie
nawy, wkrótce je odbudowano. Na przełomie XVII i XVIII w.
nadbudowano wieżę. W ostatnich latach XIX w. pracował tutaj Stanisław
Wyspiański przy konserwacji renesansowej polichromii.
Kościółek
ma bardzo prostą budowę - prostokątne małe prezbiterium oraz
kwadratowa nawa. Nad fasadą zachodnią góruje kwadratowa dzwonnica,
jednak bryła zachowuje prostą jednolitą. Wewnątrz niezwykłe jest
palmowe sklepienie nawy, wsparte tylko na jednej kolumnie. Poza tym
uwagę mogą przyciągnąć brązowa chrzcielnica z 1423 r.,
XVI-wieczny zespół malowideł ściennych, poród wielu innych
epitafium Heleny Modrzejewskiej, skrzydła gotyckiego tryptyku z
nieistniejącego już kościoła w. Michała na Wawelu, a także
stalle pochodzące z ok. 1640 r. zdobione polichromią przedstawiającą
sceny z życia duchaków.
|
