|
Kościół
i klasztor w Krakowie u stóp Wawelu powstał w r.1453 dzięki fundacji
biskupa krakowskiego Zbigniewa Oleśnickiego i dzięki poparciu króla
Kazimierza Jagiellończyka. Na zaistnienie tego faktu wpłynęła obecność
w Krakowie św. Jana Kapistrana (+1456), włoskiego kaznodziei i misjonarza,
który z upoważnienia papieża i na zaproszenie króla polskiego, wygłaszał
płomienne kazania nawołujące wiernych do pokuty i do zreformowania życia
religijnego. Janowi udało się zachęcić wielu ludzi związanych z
Akademią Krakowską do życia w zakonie opartym na regule św.
Franciszka z Asyżu. Jego obecność w Krakowie zapoczątkowała w naszym
kraju wspólnotę braci mniejszych ?de observantia?. Braci należących
do tej wspólnoty nazywano w Polsce bernardynami. Początek tej nazwie
dał pierwszy klasztor w Krakowie pw. Św. Bernardyna ze Sieny
(kanonizowanego w 1450 r.). Do konwentu krakowskiego należało wielu
wybitnych zakonników, uczonych i cieszących się opinią świętości,
m. in. bł. Szymon z Lipnicy (+1482), Michał Bal (+1496), profesor
Krakowskiej Akademii i kandydat na arcybiskupstwo praskie; bł. Władysław
z Gielniowa (+1505); sługa Boży Rafał z Proszowic (+1534); Jan
Szklarek (+1515), związany wcześniej z Akademią Krakowską, Jan ze
Stobnicy (+1530), filozof i profesor tejże Akademii oraz Bernardyn z Żarnowca
(+1482), sławny iluminator i miniaturzysta rękopisów i wielu
innych.Drewniane budowle kościoła i klasztoru zastąpiono w 1454 r.
budowlą nieco większego, murowanego kościoła i klasztoru z dotacji
bpa Zbigniewa Oleśnickiego. Po śmierci fundatora kontynuowali budowę:
kanonik krakowski Jan Długosz, a po nim Marcin Bełza, syndyk klasztoru
bernardynów. Rozpoczęta w r. 1454 budowa trwała jeszcze po r. 1500.
Kościół gotycki, jednonawowy, z wieżą od frontu, wewnątrz został
pokryty malowidłami (polichromią) bernardyńskiego malarza Franciszka
z Sieradza (+1516). Obraz w nastawie głównego ołtarza, dzieło
bernardyńskiego malarza Franciszka Węgrzyna (+1484), związany był z
wezwaniem świątyni i przedstawiał św. Bernardyna ze Sieny. Z tego
wystroju zachowały się do dziś jedynie: rzeźba "św. Anny
Samotrzeć", wykonana w warsztacie Wita Stwosza i rzeźba
Chrystusa Frasobliwego, nieznanego artysty
Najazd
szwedzki w 1655 roku spowodował zniszczenie dawnego gotyckiego
zabudowania. Obecny kościół w stylu wczesnobarokowym, wzniesiony w
latach 1659-1680 z funduszów Zofii Ługowskiej i Stanisława
Witowskiego, kasztelana sandomierskiego, zaprojektował Krzysztof
Mieroszewski. Wystrój wnętrza uzupełniano jeszcze w ciągu XVIII w.
Zachował się do naszych czasów ołtarz z czarnego marmuru, dedykowany
bł. Szymonowi z Lipnicy, dzieło wybitnego krakowskiego mistrza
kamieniarskiego z drugiej połowy XVII w., Jacka Zielaskiego i obrazy
bernardyńskiego malarza o. Franciszka Lekszyckiego (+1668):
"Ostatnia Wieczerza", "Pierwszy Upadek Pana Jezusa",
"Ukrzyżowanie" i kilka mniejszych, a wśród nich
prawdopodobnie "Taniec śmierci" Kościół był wielokrotnie
restaurowany. Po wojnie, w r.1945 odnowiono kaplicę bł. Szymona z
Lipnicy i ubogacono ją witrażem. Konwent krakowski jako dom
macierzysty odgrywa nadal główną rolę w polskiej zakonnej prowincji
bernardynów i jest siedzibą prowincjałatu. Od roku 1959 mieści się
tutaj Archiwum Prowincji oraz Centralna Biblioteka Starodruków
Prowincji. W latach 1963-1993 mieściło się tutaj studium filozofii Wyższego
Seminarium Duchownego OO. Bernardynów, a od 1993 r. znajduje się
tutaj postulat prowincji. Obecnie bernardyni krakowscy prowadzą trzy
kapelanie: u Sióstr Bernardynek przy ul. Poselskiej, w Szpitalu
Reumatologicznym przy ul. Focha i w Domu Pomocy Społecznej im. Świętego
Brata Alberta w Ojcowie. Przy klasztorze od czasu fundacji istnieje
liczna wspólnota Franciszkańskiego Zakonu Świeckich. Istnieje także
Franciszkańska Unia Misyjna i Bractwo Niepokalanego Poczęcia.
Tekst
pochodzi z oficjalnej strony klasztoru: http://www.bernardyni.ofm.pl/klasztor/krakow/
|